Verborgen bunker, vergeten vliegveld

Bij de afbraak van een woning aan de Industrielaan kwam onverwacht een bijzonder stukje geschiedenis aan het licht: een opvallend goed bewaarde bunker uit de Tweede Wereldoorlog. Nadat een voorbijganger de ontdekking meldde, voerde een archeologisch team op 19 maart 2025 een onderzoek uit op de site.

De bunker bleek een zeldzame Duitse luchtafweerbunker van het type Bauform L13 te zijn. Dit bunkertype werd speciaal ontworpen voor een 2 cm Flak 38-luchtafweerkanon. De constructie is half ingegraven, opgetrokken uit gewapend beton met muren van 40 centimeter dik en heeft een oppervlakte van 6,74 op 6,27 meter. Boven de achthoekige geschutsopening bevond zich vermoedelijk ooit een stalen koepel, al is niet met zekerheid bekend of die hier daadwerkelijk werd geplaatst. Ondanks het verdwijnen van deuren, ramen en een deel van de binnenafwerking is de bunker opmerkelijk goed bewaard gebleven.

In de bunker bevinden zich verschillende ruimtes:

een manschappenruimte voor vijf soldaten;
een munitiekamer;
een 2,75 meter hoge geschutsruimte.

Vermoedelijk werd de bunker begin 1944 gebouwd als onderdeel van de verdediging van Fliegerhorst Maldeghem, het militaire vliegveld dat het Belgische leger in 1939 aanlegde als hulpvliegveld. Tijdens de Tweede Wereldoorlog breidde de Duitse bezetter het terrein verder uit. Ook na de oorlog bleef het vliegveld in gebruik door verschillende luchtmachten. Vandaag is de site volledig opgenomen in het industrieterrein, maar straatnamen zoals Vliegplein en Ringbaan herinneren nog altijd aan dit verleden.

Hoewel de bunker geen beschermd statuut heeft, werd beslist om hem te behouden vanwege zijn uitzonderlijke erfgoedwaarde. In Vlaanderen is slechts één vergelijkbaar exemplaar bekend, namelijk in de omgeving van Koksijde. De bunker ligt in een nieuwe groenzone en werd opgewaardeerd en beveiligd met ramen en deuren. Dit werd mee mogelijk gemaakt dankzij een provinciale subsidie van 8.750 euro. Zo blijft dit unieke stukje geschiedenis bewaard voor toekomstige generaties.

Vandaag vormt de bunker een van de laatste tastbare getuigen van het militaire verleden van Maldegem en van de geschiedenis van het voormalige vliegveld dat ooit op deze locatie lag.

Voor de uitvoering van dit project kon de gemeente rekenen op de steun van de provincie Oost-Vlaanderen. Het project werd mee mogelijk gemaakt dankzij een provinciale subsidie van 8.750 euro.

Bezoek

Wil je de bunker bezoeken? Vraag dit dan minstens 14 dagen op voorhand aan via toerisme@maldegem.be.

Het militaire vliegveld

Onderstaande kaart toont de nog zichtbare sporen en verdwenen relicten van het militaire vliegveld van Maldegem, dat tijdens de Tweede Wereldoorlog ook bekendstond als Fliegerhorst Maldeghem of het vliegplein van Adegem.

Tijdens de mobilisatieperiode legde het Belgische leger het terrein in 1939 aan als hulpvliegveld, naast de hulpvliegvelden van Ursel en Aalter. Tijdens de Duitse bezetting werd het vliegveld door de Luftwaffe uitgebouwd tot een volwaardige vliegbasis met onder meer hangars, een ringbaan, schijnwerperstellingen en bunkers.

Vandaag maakt de voormalige site volledig deel uit van het industrieterrein van Maldegem. Straatnamen zoals Vliegplein en Ringbaan herinneren nog steeds aan dit militaire verleden.

Het vliegveld lag ten zuiden van de N9 en ten oosten van de weg naar Aalter (N44).

Download de kaart en de informatie per relict onderaan deze pagina als PDF.